Język polski · klasa 3 · Ortografia
Pisownia ó i u
Kiedy pisać ó, a kiedy u.
To jedna z 481 lekcji w aplikacji Memospace. Pokazujemy tu całą jej notatkę, kartkę Zapamiętaj i pięć pytań. W aplikacji lekcję czyta na głos Synapsa, a pytania wracają w powtórkach.
Podstawa programowa: I.4.4 — dotychczasowa podstawa programowa: rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 14 lutego 2017 r. (Dz.U. 2017 poz. 356) ze zmianami z 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 996)
Tak ta lekcja wygląda w aplikacji
Dziecko przechodzi lekcję rozdział po rozdziale, a kartka Zapamiętaj rysuje się przy tym gałąź po gałęzi. Lekcji można też posłuchać. Potem odpowiada na pytania stuknięciem. Poniżej cała treść lekcji, do przeczytania razem.
Ó wymienne
Ó piszemy, gdy w innej formie wyrazu jest o, e albo a: stół – stoły, pióro – pierze. Dziś ó i u brzmią tak samo, więc sam słuch nie wystarczy. Pisownię sprawdzamy, szukając innej formy wyrazu lub wyrazu pokrewnego, albo przypominamy sobie regułę.
Końcówki
Prawie zawsze piszemy ó w końcówkach -ów, -ówka, -ówna, np. Kraków, żarówka.
Ó niewymienne
Niektóre wyrazy mają ó niewymienne, trzeba je zapamiętać: król, góra, wróbel, jaskółka, róża, ogórek.
| Skąd wiemy | Przykład | |
|---|---|---|
| Wymiana na o/e/a | inna forma ma o, e lub a | stół – stoły |
| Końcówka -ów/-ówka | prawie zawsze ó | Kraków |
| Niewymienne | trzeba zapamiętać | wróbel |
Czasownik -uje
Czasowniki na -uje, takie jak maluje czy rysuje, piszemy zawsze przez u. U piszemy też w końcówce -unek, na początku wyrazu (ulica) i na końcu (na dachu).
Wyjątki z u
Zasuwka, wsuwka i skuwka to wyjątki: mają u, choć brzmią jak -ówka.
Kartka Zapamiętaj
Cała lekcja na jednej stronie: mapa myśli z obrazkami i podpowiedzią, jak to zapamiętać. Po zakupie można ją pobrać z aplikacji jako kartkę A4 i wydrukować.
Sprawdź się
Który wyraz ma ó wymienne na o?
- nóż
- ogórek
- góra
- wróbel
Pokaż odpowiedź
nóż
Który wyraz sprawdza ó w słowie „siódmy”?
- siedem
- siódemka
- ósmy
- sześć
Pokaż odpowiedź
siedem
Która nazwa miasta jest zapisana poprawnie?
- Krakuw
- Kraków
- Krakuf
- Krakóf
Pokaż odpowiedź
Kraków
Jak zapiszesz słowem: „Dziś są moje 8. urodziny”?
- ósme
- usme
- óśme
- osme
Pokaż odpowiedź
ósme
Które słowo ma ó niewymienne?
- zbiór
- stół
- wróbel
- pióro
Pokaż odpowiedź
wróbel
Zapamiętaj
- Ó piszemy, gdy inna forma wyrazu ma o, e albo a.
- Końcówki -ów, -ówka, -ówna prawie zawsze mają ó.
- Ó niewymienne w królu, górze i wróblu trzeba zapamiętać.
- Czasownik na -uje zawsze piszemy przez u.
- Zasuwka, wsuwka i skuwka to wyjątki z u.
Pozostałe lekcje są w aplikacji
W Memospace są wszystkie tematy klasy 3, z tego przedmiotu i z pozostałych. Aplikacja sama planuje powtórki, a rodzic widzi postępy.
Wypróbuj 7 dni za darmo