Historia · klasa 5 · Unia z Litwą i Polska XV wieku

Jadwiga, Jagiełło i Grunwald

Jak unia Polski z Litwą doprowadziła do zwycięstwa pod Grunwaldem.

To jedna z 481 lekcji w aplikacji Memospace. Pokazujemy tu całą jej notatkę, kartkę Zapamiętaj i pięć pytań. W aplikacji lekcję czyta na głos Synapsa, a pytania wracają w powtórkach.

Podstawa programowa: VII.3, VII.4 — dotychczasowa podstawa programowa: rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 14 lutego 2017 r. (Dz.U. 2017 poz. 356) ze zmianami z 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 996)

Tak ta lekcja wygląda w aplikacji

Dziecko przechodzi lekcję rozdział po rozdziale, a kartka Zapamiętaj rysuje się przy tym gałąź po gałęzi. Lekcji można też posłuchać. Potem odpowiada na pytania stuknięciem. Poniżej cała treść lekcji, do przeczytania razem.

Jadwiga królem

Po Piastach rządzili Andegawenowie z Węgier. W 1384 roku Jadwigę koronowano na króla Polski. Dzięki temu mogła rządzić samodzielnie.

Unia w Krewie

Krzyżacy to zakon rycerski z państwem nad Bałtykiem. Jego stolicą był Malbork. Zakon zagrażał Polsce i pogańskiej jeszcze Litwie. Polska i Litwa miały więc wspólnego wroga, Krzyżaków. W 1385 roku w Krewie Jagiełło obiecał ochrzcić Litwę i połączyć ją z Polską. To unia, czyli związek państw pod jednym władcą.

Chrzest Jagiełły

W 1386 roku Jagiełło przyjął chrzest, poślubił Jadwigę i został królem. Założył dynastię Jagiellonów. Skutkiem unii były wspólny król, wspólna obrona i chrzest Litwy.

Grunwald

W 1409 roku wybuchła wielka wojna z zakonem. Przed bitwą posłowie krzyżaccy przynieśli Jagielle dwa nagie miecze jako wyzwanie. 15 lipca 1410 roku pod Grunwaldem wojska polsko-litewskie pokonały Krzyżaków. Jagiełło dowodził całością wojsk. Witold, wielki książę litewski, dowodził Litwinami. Wielki mistrz Jungingen zginął w walce. Tę bitwę namalował Jan Matejko. Wśród rycerzy tamtych czasów wyróżniał się Zawisza Czarny. Zwyciężał w turniejach i dotrzymywał słowa. Stąd powiedzenie „polegać jak na Zawiszy”.

Pokój toruński

W 1411 roku pokój toruński zakończył wielką wojnę. Polska odzyskała ziemię dobrzyńską, a Litwa Żmudź.

Unia horodelska

W 1413 roku w Horodle bojarzy litewscy, czyli litewska szlachta, dostali polskie herby i takie prawa jak polska szlachta. Dotyczyło to tylko bojarów katolików. Na osi czasu są najważniejsze daty: 1384, 1385, 1386, 1410, 1411 i 1413.

Od unii do Horodła
  1. 1384 Jadwiga królem
  2. 1385 Unia w Krewie
  3. 1386 Chrzest Jagiełły
  4. 1410 Grunwald
  5. 1411 Pokój toruński
  6. 1413 Unia horodelska

Kartka Zapamiętaj

Cała lekcja na jednej stronie: mapa myśli z obrazkami i podpowiedzią, jak to zapamiętać. Po zakupie można ją pobrać z aplikacji jako kartkę A4 i wydrukować.

Kartka Zapamiętaj „Jadwiga, Jagiełło i Grunwald”: Polska i Litwa połączyły się przeciw Krzyżakom i razem wygrały pod Grunwaldem. Na kartce: Jadwiga królem, Unia w Krewie, Chrzest Jagiełły, Grunwald, Pokój toruński, Unia horodelska.
Kartka Zapamiętaj z aplikacji: historia, klasa 5

Sprawdź się

  1. Kto rządził Polską po ostatnim królu z dynastii Piastów?

    • Jagiellonowie z Litwy
    • Andegawenowie z Węgier
    • Habsburgowie z Austrii
    • Krzyżacy znad Bałtyku
    Pokaż odpowiedź

    Andegawenowie z Węgier

  2. Na kogo koronowano Jadwigę w 1384 roku?

    • Na królową, żonę króla
    • Na króla Polski
    • Na cesarzową
    • Na księżną Krakowa
    Pokaż odpowiedź

    Na króla Polski

  3. Kim byli Krzyżacy?

    • Dynastią władców Litwy i Rusi
    • Grupą kupców hanzeatyckich z Lubeki
    • Zakonem rycerskim
    • Plemieniem pogańskich Prusów znad morza
    Pokaż odpowiedź

    Zakonem rycerskim

  4. Jak nazywała się stolica państwa krzyżackiego?

    • Malbork
    • Toruń
    • Elbląg
    • Gdańsk
    Pokaż odpowiedź

    Malbork

  5. Dlaczego Polska i Litwa połączyły się unią?

    • Zmusił je do tego cesarz niemiecki
    • Miały wspólnego wroga – Krzyżaków
    • Chciały razem podbić całą Ruś Kijowską
    • Połączył je wspólny język i obyczaje
    Pokaż odpowiedź

    Miały wspólnego wroga – Krzyżaków

Zapamiętaj

  • Jadwiga (1384), Jagiełło (1386): początek Jagiellonów.
  • 1385 – unia w Krewie łączy Polskę i Litwę.
  • 15 lipca 1410 – zwycięstwo pod Grunwaldem.
  • 1411 – pokój toruński kończy wojnę.
  • 1413 – unia horodelska, polskie herby dla bojarów.

Pozostałe lekcje są w aplikacji

W Memospace są wszystkie tematy klasy 5, z tego przedmiotu i z pozostałych. Aplikacja sama planuje powtórki, a rodzic widzi postępy.

Zobacz wszystkie tematy: historia, klasa 5

Wypróbuj 7 dni za darmo