Język polski · klasa 7 · Lektury

Balladyna — Juliusz Słowacki

Tragedia Słowackiego o siostrach, konkursie na maliny i zbrodniach dla korony.

To jedna z 481 lekcji w aplikacji Memospace. Pokazujemy tu całą jej notatkę, kartkę Zapamiętaj i pięć pytań. W aplikacji lekcję czyta na głos Synapsa, a pytania wracają w powtórkach.

Podstawa programowa: I.1.2, I.1.3, I.1.6, I.1.9 — dotychczasowa podstawa programowa: rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 14 lutego 2017 r. (Dz.U. 2017 poz. 356) ze zmianami z 2024 r. (Dz.U. 2024 poz. 996)

Tak ta lekcja wygląda w aplikacji

Dziecko przechodzi lekcję rozdział po rozdziale, a kartka Zapamiętaj rysuje się przy tym gałąź po gałęzi. Lekcji można też posłuchać. Potem odpowiada na pytania stuknięciem. Poniżej cała treść lekcji, do przeczytania razem.

Czasy bajeczne

Juliusz Słowacki był poetą romantyzmu. „Balladynę” napisał w 1834 roku. To dramat, a jego gatunek to tragedia. Ma pięć aktów i epilog. Akcja toczy się w czasach bajecznych, czyli legendarnych, nad jeziorem Gopło. Obok ludzi żyją tu istoty z baśni.

Postacie

Realne i fantastyczne
ŚwiatKim jest
Kirkorrealistycznybogaty pan
Pustelnikrealistycznywygnany król Popiel III
Goplanafantastycznynimfa, królowa Gopła
Skierka i Chochlikfantastycznyduszki Goplany

Goplana, królowa jeziora, kocha wiejskiego chłopaka Grabca i miesza się w losy ludzi. Pomagają jej duszki Skierka i Chochlik. Pustelnik to w rzeczywistości wygnany król Popiel III.

Siostry i maliny

Balladyna i Alina to córki ubogiej Wdowy. Bogaty pan Kirkor szuka żony. Pustelnik radzi mu poślubić ubogą dziewczynę. Kirkor nie umie wybrać między siostrami. Duszek Skierka podsuwa Wdowie pomysł. Wdowa ogłasza konkurs na maliny: męża dostanie ta, która pierwsza przyniesie pełny dzbanek. Alina zbiera szybciej. Balladyna zabija ją, żeby wygrać. Od tej chwili ma na czole krwawą plamę.

Dwie siostry
AlinaBalladyna
Charakterdobra, czułaambitna, wyrachowana
Wobec innychopiekuńczaokrutna
W konkursiezbiera szybciejzabija siostrę

Droga do korony

Balladyna poślubia Kirkora. Potem wypiera się własnej matki i każe wypędzić ją w burzę. Popełnia kolejne zbrodnie, bo chce zdobyć koronę. W końcu zostaje królową.

Droga Balladyny
  1. Zabójstwo Aliny
  2. Ślub z Kirkorem
  3. Zbrodnie dla korony
  4. Koronacja
  5. Sąd
  6. Śmierć od pioruna

Sąd i piorun

Jako królowa Balladyna ma sądzić zbrodnie. Sprawy dotyczą jej własnych czynów, m.in. zabójstwa siostry i wypędzenia matki. Balladyna za każdym razem orzeka karę śmierci. W ten sposób skazuje samą siebie. Wtedy zabija ją piorun. Piorun oznacza karę od sił wyższych.

Wina i kara

W tragedii bohater wpada w konflikt, popełnia winę i ponosi karę, a zakończenie jest nieszczęśliwe. Didaskalia, np. „do siebie”, podpowiadają aktorom, jak grać. Przesłanie jest jasne: żądza władzy prowadzi do zbrodni, a zło zostaje ukarane.

Kartka Zapamiętaj

Cała lekcja na jednej stronie: mapa myśli z obrazkami i podpowiedzią, jak to zapamiętać. Po zakupie można ją pobrać z aplikacji jako kartkę A4 i wydrukować.

Kartka Zapamiętaj „Balladyna — Juliusz Słowacki”: Żądza władzy prowadzi do zbrodni, a zło zostaje ukarane. Na kartce: Czasy bajeczne, Postacie, Siostry i maliny, Droga do korony, Sąd i piorun, Wina i kara.
Kartka Zapamiętaj z aplikacji: język polski, klasa 7

Sprawdź się

  1. Kto jest autorem „Balladyny”?

    • Juliusz Słowacki
    • Cyprian Norwid
    • Aleksander Fredro
    • Adam Mickiewicz
    Pokaż odpowiedź

    Juliusz Słowacki

  2. W którym roku Słowacki napisał „Balladynę”?

    • w 1834
    • w 1843
    • w 1934
    • w 1823
    Pokaż odpowiedź

    w 1834

  3. Jaki jest gatunek „Balladyny”?

    • baśń
    • ballada ludowa
    • tragedia
    • komedia
    Pokaż odpowiedź

    tragedia

  4. Ile aktów ma „Balladyna”?

    • pięć
    • sześć
    • cztery
    • trzy
    Pokaż odpowiedź

    pięć

  5. Kiedy toczy się akcja „Balladyny”?

    • w czasach Piastów, opisanych w kronikach
    • w czasach współczesnych
    • w czasach bajecznych
    • w XIX wieku
    Pokaż odpowiedź

    w czasach bajecznych

Zapamiętaj

  • „Balladyna” to tragedia Juliusza Słowackiego.
  • Akcja: czasy bajeczne, okolice Gopła; obok ludzi żyją Goplana i duszki.
  • Balladyna zabija Alinę w konkursie na maliny.
  • Dla korony popełnia kolejne zbrodnie i wypiera się matki.
  • Jako królowa skazuje siebie i ginie od pioruna.
  • Żądza władzy prowadzi do zbrodni, a zło zostaje ukarane.

Pozostałe lekcje są w aplikacji

W Memospace są wszystkie tematy klasy 7, z tego przedmiotu i z pozostałych. Aplikacja sama planuje powtórki, a rodzic widzi postępy.

Zobacz wszystkie tematy: język polski, klasa 7

Wypróbuj 7 dni za darmo